Zakład Historii Języka Polskiego i Dialektologii UW

ZAINTRESOWANIA NAUKOWE

kontakty języka polskiego z innymi językami, zwłaszcza kontakty polsko-rosyjskie, polsko-litewskie i polsko-białoruskie na obszarze dawnego Księstwa Litewskiego;

rozwój polszczyzny poza granicami kraju, w szczególności na Litwie, Łotwie, Białorusi;

polska leksykografia gwarowa dawnej i współczesnej;

dialektologia polska, zwłaszcza współczesny stan gwar ludowych;

rozwój historycznego języka polskiego, zwłaszcza w sferze słownictwa (zapożyczenia łacińskie, wschodniosłowiańskie, włoskie w języku polskim);

język autorów (Henryk Sienkiewicz, Jan Lam, Michał Czajkowski, Antanas Baranauskas);
zróżnicowanie regionalne dawnej i współczesnej polszczyzny;

stylistyka i retoryka, kultura języka polskiego w przeszłości i współcześnie oraz kształtowanie świadomości językowej; pochodzenie nazw własnych (zwłaszcza nazwisk).

DZIAŁALNOŚĆ NAUKOWA I ORGANIZACYJNA

W latach 1995-2000 – wykładowca na Uniwersytecie Wileńskim (Wilno, Litwa), dodatkowo w roku 1995/1996 - na Wileńskim Uniwersytecie Pedagogicznym (delegacja MNiE);

W latach 2001-2010 – wyjazdy krótkoterminowe na wykłady w Katedrze Filologii Polskiej Uniwersytetu Wileńskiego, od roku 2007 w ramach programu Erasmus-Socrates (profesor wizytujący);

W latach 2005, 2007, 2011 – wyjazdy krótkoterminowe na wykłady w Centrum Slawistycznym Państwowego Uniwersytetu Białoruskiego w Mińsku, Białoruś (profesor wizytujący).

Rozprawa doktorska i habilitacyjna

Rozprawa doktorska: Wpływy języka rosyjskiego na w zakresie słownictwa na polszczyznę okresu zaborów (na podstawie prasy warszawskiej z lat 1795-1918), napisana w Instytucie Języka Polskiego UW pod kierunkiem prof. dra hab. Stanisława Dubisza, kmpis, ss. 367;
Rozprawa habilitacyjna: Gwary polskie na Kowieńszczyźnie, Warszawa – Puńsk 2002, ss. 425.

Udział w pracach rad naukowych, kolegiów redakcyjnych

Redaktor naczelny „Prac Filologicznych” (od roku 2005), wcześniej członek Kolegium Redakcyjnego;
Członek Komitetu Redakcyjnego 2 serii – „Gwary Mazowsza, Podlasia i Suwalszczyzny”, „Suwalszczanie o swojej przeszłości”;
Członek Rady Redakcyjnej czasopisma „Studia Łomżyńskie” (wydawca: Łomżyńskie Towarzystwo Naukowe im. Wagów);
Członek Rady Naukowej Instytutu Języka Polskiego UW;
Członek Rady Naukowej Instytutu Polonistyki Stosowanej UW.
Współpraca z instytucjami, organizacjami i towarzystwami naukowymi

Udział w pracach komitetów naukowych PAN, innych organów i ciał opiniodawczych

Udział w pracach Komisji Dialektologicznej PAN (członek)
Członek Komisji Dialektologicznej przy Międzynarodowym Komitecie Slawistów
Ekspert – członek Zespołu ds. niematerialnego dziedzictwa kulturowego przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego (w związku z ratyfikacją przez Polskę Konwencji UNESCO o niematerialnym dziedzictwie kulturowym)
Działalność w międzynarodowych i krajowych towarzystwach i organizacjach naukowych:
Towarzystwo Kultury Języka – od r. 2002 wiceprzewodnicząca oddziału warszawskiego, członek Zarządu, od roku 2007 członek Prezydium TKJ, członek Sekcji Gwaroznawczej
Towarzystwo Naukowe Warszawskie – r. 2008 – członek korespondent, r. 2010 – członek zwyczajny, r. 2011 – sekretarz Wydziału I „Językoznawstwa i Historii Literatury” TNW
Łomżyńskie Towarzystwo Naukowe im. Wagów – prezes ŁTN od roku 2008.
Uczestnictwo w pracach Komisji Oceniającej Olimpiady Literatury i Języka Polskiego
Uczestnictwo w pracach Komisji Oceniającej Olimpiady Literatury i Języka Polskiego na szczeblu centralnym w Warszawie od r. 1993, w latach 1997-2000 także udział w pracach Komisji Oceniającej Republikańskiej Olimpiady Literatury i Języka Polskiego na Litwie - członek komisji (1997, 1998, 2000), przewodnicząca komisji (1999).

Granty, uczestnictwo w pracach zespołowych

Od 1987 r. udział w pracach Zespołu Badań Języka Środowisk Polonijnych PJSIJP UW (por. Słownik wyrazów polonijnych. Zeszyt próbny, Warszawa 1988)
W latach 1988 – 1993 sekretarz zespołu badawczego zajmującego się słownictwem polskim XIX w.;
W latach 1998-1999 kierownik tematu finansowanego przez MEN (dotacja celowa) „Język uczniów polskojęzycznych szkół średnich na Litwie. Kultura języka polskiego” (tekst Raportu złożony został w grudniu 1999 r. w MEN; 102 ss. komputeropisu);
Od 1999 r. udział w pracach zespołu Zakładu Historii Języka Polskiego i Dialektologii UW Analizy tekstów staropolskich (opracowanie ponad 100 haseł do słownika etymologiczno-motywacyjnego staropolszczyzny: Glosariusz staropolski – dydaktyczny słownik etymologiczny oraz artykułu poświęcony analizie języka Legendy o świętym Aleksym)
W latach 2006-2008 kierownik zespołu opracowującego portal internetowy „Gwary polskie. Przewodnik multimedialny” w ramach zadania dofinansowanego przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego (priorytet Dziedzictwo kulturowe / Kultura ludowa)
W latach 2010-2011 kierownik zespołu opracowującego rozszerzoną wersję przewodnika multimedialnego w ramach zadania dofinansowanego przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego (priorytet Dziedzictwo kulturowe / Kultura ludowa) - wersja rozszerzona Dialektologia polska. Kompendium internetowe
Od roku 2010 – kierownik projektu badawczego własnego (grant MNiSW) Język polski pogranicza litewsko-łotewsko-białoruskiego na tle innych odmian polszczyzny północnokresowej, Nr N N104 056038 (współpraca: dr Krystina Rutkovskaja z Litwy – Uniwersytet Wileński).

Udział w konferencjach i sympozjach naukowych, organizacja i współorganizacja konferencji

Udział w konferencjach i sympozjach naukowych z referatem (wybór ważniejszych referatów z lat 1997-2010):

Referat O kompetencji językowej studentów polonistyki wileńskiej na Konferencji Polsko-Litewskiej "Socjo- i psycholingwistyczne uwarunkowania sytuacji językowej w Wilnie i na Wileńszczyźnie" 1997.
Referat Liaudos projektas na konferencji “Česlavo Milošo projektas” w Szetejniach: Šateiniai 17 rugsejo 1999.
Referat Liaudos krašto kalbinės ypatybės na konferencji “Isos slėnis – lietuvių ir lenkų kulturų sąlyčio vieta”, Kėdainiai 3.12.1999.
Referat Sytuacja językowa w okolicach Kiejdan wygłoszony na konferencji międzynarodowej „Czesław Miłosz i Litwa” (Česlovas Milošas ir Lietuva”) 26-27.06.2001 r.
Referat Perspektywy badań z zakresu historii języka polskiego i dialektologii w Wilnie na konferencji międzynarodowej „Polonistica Vilnensis: paradygmaty rozwoju” – Wilno 25-26 IX 2003.
Referat Czy retoryka jest w szkole potrzebna? na konferencji międzynarodowej „Dzwonek na lekcję polskiego. Nowe metody i treści w nauczaniu języka polskiego” – Wilno 21-23 X 2004.
Referat Badania na pograniczu polsko-litewskim współ. N. Birgiel na konferencji międzynarodowej Bałtystyka w świecie, Warszawa
Referat W kręgu zagadnień współczesnej sytuacji języka polskiego na Litwie, Zielonogórskie Seminarium Językoznawcze, Zielona Góra 19.12.2006
Referat Sytuacja języka polskiego na Litwie dziś, na konferencji międzynarodowej Język polski jako narzędzie komunikacji we współczesnym świecie, Lublin16 – 18 X 2006 r.
Referat Polszczyzna okolic Jeziorosów jako jeden z wariantów terytorialnych języka polskiego na Litwie, na konferencji ogólnopolskiej Polszczyzna za granica jako język mniejszości i języki mniejszościowe w Polsce, Warszawa 8 listopada 2006 UKSW
Referat Zmiany sytuacji polszczyzny w wielojęzycznym regionie kowieńskim na Litwie, „Πаисиеви Четения 2006”, Bułgaria, Płowdiw
Referat (z E. Wierzbicką-Piotrowską) Retoryka i erystyka na lekcjach języka polskiego, „Kompetencje nauczyciela polonisty we współczesnej szkole” Warszawa 22-24 maja 2006
Referat Z dziejów kontaktów polsko-rosyjskich na konferencji międzynarodowej „Wielojęzyczność - kontakty językowe w rozwoju komunikacji kultur słowiańskich” Pułtusk13-16.09.2006
Referat Wstęp do językoznawstwa diachronicznego jako nowa propozycja zajęć polonistycznych, Łódź 2006, „Diachronia w badaniach nad językiem i w dydaktyce” .
Referat (z J. Garczyńską) Multimedia w badaniach gwaroznawczych, na konferencji ogólnopolskiej „Krajoznawstwo a badania gwaroznawcze i etnograficzne w regionie”, Olecko 12-14 IX 2007 r.
Referat Kultura języka w dawnej Polsce na konferencji międzynarodowej Aktualnyje problemy sovremennoj polonistiki, Mińsk (Białoruś), 17-19 V 2007
Referat O zakresie, sposobach opracowania i strukturze multimedialnego przewodnika po gwarach polskich na konferencji międzynarodowej Konteksty dialektologii, Obrzycko 13-15 VI 2007
Referat Język polski na Litwie – stan współczesny, perspektywy, zagrożenia na konferencji ogólnopolskiej Polszczyzna współczesnaperspektywy, zagrożenia, Tarnów 7-8 grudnia 2006, PWSZ w Tarnowie
Referat Perspektywy opracowania przewodnika po gwarach polskich i litewskich na konferencji międzynarodowej Europejskość ojczyzn. Litewsko-polskie związki literackie, kulturowe i językowe, Wilno 2008
Referat Jeszcze o metodologii badań pogranicza polsko-litewskiego na konferencji Naukowej „Leksyka Mazowsza, Podlasia i Suwalszczyzny. Podziały geograficzne i nowa metoda kartografowania” 22-24 lipca, Niećkowo 2009
Referat Uwagi o polskich inskrypcjach nagrobnych na Litwie na konfrencji międzynarodowej Cmentarze jako znak kulturowy pogranicza polsko-wschodniosłowiańskiego, Biała Podlaska 23-24 kwietnia 2009
Referat Cmentarze na Litwie jako znak wielokulturowego dziedzictwa WXLna konferencji międzynarodowej Językowe i kulturowe dziedzictwo Wielkiego Księstwa Litewskiego. Millenium Litwy 1009-2009, Bydgoszcz-Ostromecko 14-16 listopada 2009.
Referat O projekcie opracowania bazy tekstów gwarowych „Nowy Kolberg" na konferencji międzynarodowej: VI Międzynarodowa Konferencja Dialektologiczna „Gwary dziś”: „Aktualne problemy dialektologii słowiańskiej” Poznań - Obrzycko, 12-15 maja 2010 r.
Referat XIX-wieczne słowniki gwarowe jako przedmiot badań na konferencji ogólnopolskiej Leksyka Mazowsza, Podlasia i Suwalszczyzny. Kontakty językowe polsko-litewsko-białoruskie, Augustów, 17-18 VII 2010
Referat Dziewiętnastowieczne słowniczki gwarowe jako źródła do dziejów polskiej leksykografii gwarowej na konferencji ogólnopolskiej Glosa do leksykografii polskiej III, Warszawa, 15-16 IX 2011 r.
Referat Sytuacja języka polskiego w okolicach Wiłkomierza na Litwie na konferencji międzynarodowej Polskie dziedzictwo językowe na Kresach. W 20-lecie badań Profesora Janusza Riegera nad polszczyzną kresową, Warszawa, 20-21 XI 2011 r.
Współorganizacja konferencji naukowych, warsztatów i obozów dialektologicznych (wybór z lat 2005-2011):
Glosa do dziejów leksykografii polskiej I w roku 2005: 17-18 listopada 2005 r. (Zakład Historii Języka Polskiego, Pracownia Językoznawstwa Stosowanego, Towarzystwo Kultury Języka),
Glosa do leksykografii polskiej III w roku 2011 (15-16 września 2011 r.) – Instytut Języka Polskiego UW (Zakład Historii Języka Polskiego i Zakład Językoznawstwa Komputerowego)
Stylistyka na lekcjach języka polskiego w liceum ogólnokształcącym 9 czerwca 2005 r. organizatorzy Warszawski Oddział Towarzystwa Kultury Języka, Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Warszawie oraz Wydawnictwo MAC-Edukacja.
„Wiedza językowa niezbędna na maturze” 8 grudnia 2005 r. organizatorzy: TKJ, Oficyna Wydawnicza *Krzysztof Pazdro
Współorganizator konferencji Olecko 12-14 IX 2007: „Krajoznawstwo a badania gwaroznawcze i etnograficzne w regionie”, Wszechnica Mazurska w Olecku, Towarzystwo Kultury Języka, Wyższa Szkoła Menedżerska w Białymstoku
Współorganizacja warsztatów z dialektologii i etnografii polskiej– lata 2007-2010 – organizowanych przez Łomżyńskie Towarzystwo Naukowe im. Wagów i Sekcję Gwaroznawczą Towarzystwa Kultury Języka (Olecko, Grajewo, Niećkowo, Lelis, Augustów, Suwałki)
Współorganizator obozów dialektologicznych dla studentów polonistyki Uniwersytetu Wileńskiego (Litwa) w latach 1996-2000 (1996 r. - Mejszagoła (lit. Maišiagala) w rejonie wileńskim, 1997 r. - Ejszyszki (lit. Eišiškės) w rejonie solecznickim, 1998 r. – Maguny (lit. Magunai) i Preny (lit. Prienai) w rejonie święciańskim, 1999 r. – Datnów (lit. Dotnuva) w rejonie kiejdańskim na Kowieńszczyźnie, 2000 r. – Mejszty (lit. Meikštai) w rejonie ignalińskim na pograniczu litewsko-białoruskim), 2001 r. – w Smołwach (lit. Smalvos) w rejonie jezioroskim, w lipcu 2002 – w Bukańcach (lit. Bukonys), w rejonie janowskim, w lipcu 2003 – w Wiłkomierzu (lit. Ukmergė), 2004 – Landwarów (lit. Lentvaris) w rejonie trockim, 2005 – Giedrojcie (lit. Gedraiciai) w rejonie molackim, 2006 – Rukojnie (lit. Rukainiai) w rejonie wileńskim, 2010 – Ignalina).

 

WYKAZ PUBLIKACJI

1987
„Roczniki Humanistyczne. Językoznawstwo", Towarzystwo Naukowe KUL, t. XXX-XXXI, z. 6, Lublin 1982-1983, „Poradnik Językowy" 1987, z. 3, s. 228-231 [rec.].

1988
Słownik wyrazów polonijnych. Zeszyt próbny, pod red. S. Dubisza, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 1988 (udział w pracach leksykograficznych).
"Studia Polonistyczne", t. XIV-XV, 1986/1987, Poznań 1987, "Poradnik Językowy" 1988, z. 6, s. 461-464 [rec.].

1989
Germanizmy leksykalne w "Kronikach lwowskich" Jana Lama, "Poradnik Językowy" 1989, z. 9-10, s. 639-648.

1990
Neologizmy słowotwórcze w kronikach i powieściach Jana Lama, "Poradnik Językowy" 1990, z. 7, s. 521-529.

1991
D. Adamiec, W. Decyk, S. Dubisz, H. Karaś, E. Sękowska,Słownictwo anglopolskie. Zasady i zakres opracowania leksykograficznego, pr. zb. pod red. E. Sękowskiej, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 1991, ss. 116 (współautorstwo całości publikacji).

1992
Kalki semantyczne z języka rosyjskiego w polszczyźnie 2. połowy XIX i początków XX w. w świetle ówczesnych źródeł poprawnościowych, [w:] Studia nad słownictwem XIX wieku, t.I, pod red. W. Kupiszewskiego, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 1992, s. 105-137.
Słownictwo dziewiętnastowiecznych "Kronik lwowskich" Jana Lama,[w:] Studia nad słownictwem XIX wieku, t. I, pod red. W. Kupiszewskiego, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 1992, s. 65-86.
Wschodniosłowiańskie zapożyczenia leksykalne w powieści Michała Czajkowskiego "Stefan Czarniecki", "Prace Filologiczne" XXXVII, 1992, s. 359-376.
Konferencja "Różnice w mowie pokoleń" (Łomża 21-22 listopada 1992), "Poradnik Językowy" 1992, z. 8, s. 610-611.

1993
Wpływy rosyjskie w języku XIX-wiecznych pamiętników ks. Karola Mikoszewskiego, "Prace Filologiczne" XXXVIII, 1993, s. 267-313.
Rusycyzmy frazeologiczne w polszczyźnie okresu zaborów (na materiale prasy warszawskiej), [w:] Studia nad słownictwem XIX i XX wieku, t. II, pod red. W. Kupiszewskiego, Dom Wydawniczy ELIPSA,Warszawa 1993, s. 126-151.
rec. Anna Kowalska, Podziały językowe Mazowsza na tle podziałów pozajęzykowych, Warszawa 1991, "Rocznik Towarzystwa Naukowego Ostrołęckiego" 1993.
 

1994
H. Karaś, N. Kolis, Polszczyzna dziewiętnastowiecznej gramatyki języka żmudzkiego Józefa Czułdy, [w:] Studia z historii języka polskiego, pod red. W. Kupiszewskiego, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 1994, s. 135-161.
H. Karaś, N. Kolyte, Juozo Čiuldos gramatikos terminai ir kalba, [w:]Lietuviu atgimimo istorijos studijos 6. Juozas Čiulda. Trumpi samprotavimai apie žemaičiu kalbos gramatikos taisykles, red. G. Subačius, Vilnius 1994, s. 56-78.
Zakresy tematyczne zapożyczeń leksykalnych z języka rosyjskiego w polszczyźnie okresu zaborów (1795-1918), [w:]Granice i pogranicza. Język i historia, pod red. S. Dubisza, A. Nagórko, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 1994, s. 197-209.
H. Karaś (wybór i oprac.), Gramatyka historyczna języka polskiego, Wydawnictwa Wydziału Polonistyki, Warszawa 1994 (skrypt).
H. Karaś (wybór i oprac.), Gramatyka języka staro-cerkiewno-słowiańskiego, Wydawnictwa Wydziału Polonistyki, wyd. I,Warszawa 1994 (skrypt).

1995
S. Dubisz, H. Karaś, N. Kolis, Dialekty i gwary polskie. Leksykon Omegi, Wydawnictwo „Wiedza Powszechna”, Warszawa 1995, ss. 176 (współautorstwo całości publikacji).
Cechy fonetyczne i fleksyjne potocznej polszczyzny mówionej na Łotwie, "Poradnik Językowy" 1995, z. 3, s. 35-55.
Regionalne cechy fonetyczne i fleksyjne w języku wybranych kronik i powieści Jana Lama, [w:] Materiały XVII Konferencji Młodych językoznawców-Dydaktyków. Bydgoszcz-Wenecja 22-24 maja 1990 r., pod red. A. Otfinowskiego, Bydgoszcz 1995, s. 75-83.
 

1996
Rusycyzmy słownikowe w polszczyźnie okresu zaborów (na podstawie prasy warszawskiej z lat 1795-1918), Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 1996, ss. 361.
[Rec. W. Szetela, M. Szetela, Заметки на полях книги: H. Karaś, Rusycyzmy słownikowe w polszczyźnie okresu zaborów, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 1996, „Przegląd Rusycystyczny” 1996, z. 3-4 (75-76), s. 238-240; J. Mędelska,„Poradnik Językowy: 1997, z. 9, s. 67-71].
Uwagi o błędach fleksyjnych w języku studentów polonistyki wileńskiej, "Poradnik Językowy" 1996, z. 9, s. 63-70.
Archaizacja i archaizmy językowe w "Potopie" Henryka Sienkiewicza, "Ojczyzna-polszczyzna" Kwartalnik dla nauczycieli, nr 4 (55) 1996, s. 20-24.
O studenckich badaniach dialektologicznych gwar polskich Wileńszczyzny, "Kurier Wileński" z dn. 17.08. 1996, s. 3.

1997
Język polski na Łotwie, [w:] Język polski poza granicami kraju, pod red. S. Dubisza, Uniwersytet Opolski – Instytut Filologii Polskiej, Opole 1997, s. 69-78.
Uwagi o sytuacji języka polskiego na Łotwie, [w:] Język polski poza granicami kraju, pod red. J. Pomsty-Porayskiego i B. Janowskiej, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 1997, t. 1, s. 52-61.
Społeczne uwarunkowania zapożyczeń rosyjskojęzycznych w polszczyźnie okresu zaborów, [w:]Studia pragmalingwistyczne, pod red. J. Porayskiego-Pomsty i H. Zgółkowej, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 1997, s. 59-81.
Sprawozdanie z Międzynarodowej Konferencji Polsko-Litewskiej "Socjo- i psycholingwistyczne uwarunkowania sytuacji językowej w Wilnie i na Wileńszczyź-nie" 16-18 października 1997 r., "Poradnik Językowy" 1997, z. 9, s. 55-59.

1998
Latynizmy wyrazowe w "Potopie" Henryka Sienkiewicza, [w:] Słowa w różnych kontekstach, pod red. S. Dubisza, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 1998, s. 89-132.
Archaiczne italianizmy w "Potopie" Henryka Sienkiewicza, [w:] Studia językoznawcze, pod red. W. Kupiszewskiego, Wydawnictwo Takt, Kielce-Warszawa 1998, s. 151-159.
H. Karaś (wybór i oprac.), Gramatyka języka staro-cerkiewno-słowiańskiego, Wydawnictwa Wydziału Polonistyki, wyd. II, Warszawa 1998 (skrypt).

1999
Z zagadnień sprawności i świadomości językowej. Jak studenci wileńscy odmieniają rzeczowniki? [w:] Sytuacja językowa na Wileńszczyźnie. Materiały z konferencji: „Socjo- i psycholingwistyczne uwarunkowania sytuacji językowej w Wilnie i na Wileńszczyźnie", pod red. J. Pomsty-Porayskiego, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 1999, s. 81-113.
O gwarze Kamionki koło Solecznik, [w:] Język polski dawnych kresów wschodnich, t. II, pod red. J. Riegera, Wydawnictwo Naukowe „Semper”, Warszawa 1999, s. 77-93.
Uwagi o języku uczniów polskich szkół średnich na Litwie, [w:]Język polski dawnych kresów wschodnich, t. II, pod red. J. Riegera, Wydawnictwo Nauko-we „Semper”, Warszawa 1999, s. 47-55.
Zmiany i wahania rodzaju rzeczowników w polszczyźnie studentów polonistyki wileńskiej, “Prace Filologiczne” XLIV, 1999, s. 257-268.
Karaś H., A. Polakiewicz, Podróże dalekie i bliskie. Podręcznik do kształcenia literackiego i językowego dla klasy VIII, Leidykla „Šviesa”, wyd. I, Kaunas 1999, ss. 421 (podręcznik dla szkół polskich na Litwie).
[Rec. J. Chojak:; „Poradnik Językowy” 2001, z. 2, s. 59-64].
H. Karaś, Zeszyt ćwiczeń nr 2 dla klasy VIII, Leidykla „Šviesa”, wyd. I, Kaunas 1999 (dla szkół polskich na Litwie).
H. Karaś, Zeszyt ćwiczeń nr 1 dla klasy VIII, Leidykla „Šviesa”, wyd. I, Kaunas 1999 (dla szkół polskich na Litwie).
Nad brzegami Laudy i Niewiaży. Studencki obóz dialektologiczny na Kowieńszczyźnie, „Kurier Wileński” z dn. 23.09.1999 r., s. 8.
Nad brzegami Laudy i Niewiaży. Jeszcze raz o studenckim obozie dialektologicznym na Kowieńszczyźnie, „Kurier Wileński” z dn. 13.10.1999 r., s. 7.

2000
O polszczyźnie anonimowej gramatyki języka litewskiego z I ćwierci XIX wieku (przez X.D.K.P.S). Pisownia. Fonetyka, „Poradnik Językowy” 2000, z. 7, s. 1-21.
O polszczyźnie anonimowej gramatyki języka litewskiego z I ćwierci XIX wieku (przez X.D.K.P.S). Fleksja, składnia, słownictwo, „Prace Filologiczne” XLV, 2000, s. 225-244.
H. Karaś, Zeszyt ćwiczeń nr 2 dla klasy VIII, Leidykla „Šviesa”, wyd. II popr., Kaunas 2000 (dla szkół polskich na Litwie).
H. Karaś, Zeszyt ćwiczeń nr 1 dla klasy VIII, Leidykla „Šviesa”, wyd. II popr., Kaunas 2000 (dla szkół polskich na Litwie).

2001
Red. Karaś H., K. Rutkowska, K. Geben, W. Ušinskiene, O języku polskim na Kowieńszczyźnie, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie. Historia – sytuacja socjolingwistyczna – teksty, pod red. H. Karaś, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa - Wilno 2001, ss. 542 (redakcja i współautorstwo pracy).
[Rec. M. T. Lizisowa, „Acta Baltico-Slavica” 26, Warszawa 2001/2002, s. 325-329; Z. Sawaniewska-Mochowa, „Acta Baltico-Slavica” 27, 2003, s. 191-198].
O języku polskim na Kowieńszczyźnie, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie. Historia – sytuacja socjolingwistyczna – teksty, pod red. H. Karaś, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa 2001, s. 16-227.
Wstępdo książki: Język polski na Kowieńszczyźnie. Historia – sytuacja socjolingwistyczna – teksty, pod red. H. Karaś, Dom Wydawniczy ELIPSA, Warszawa - Wilno 2001, ss. 512, s. 9-15.
O specyfice polszczyzny kowieńskiej (w porównaniu z odmianą wileńsko-smołwieńską), [w:] ”Studia nad polszczyzną kresową”t. X, pod red. J. Riegera, Wydawnictwo Naukowe „Semper”, Warszawa 2001, s. 137-160.
Sytuacja języka polskiego na obszarze smołwieńskim na Litwie, „Prace Filologiczne” XLVI, 2001, s. 265-292.
Katedra Filologii Polskiej Uniwersytetu Wileńskiego, [w:] Polonistyka w świecie, pod red. St. Dubisza i A. Nowickiej-Jeżowej, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2001, s. 180-185.
Ażełajcie,[w:] Język polski na Kowieńszczyźnie. Historia – sytuacja socjolingwistyczna – teksty, pod red. H. Karaś, Warszawa-Wilno 2001, Dom Wydawniczy ELIPSA, s. 337-345.
Kułwa, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie..., op.cit., s. 518-530.
Łopie, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie..., op.cit., s. 409-418.
Mitruny, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie..., op.cit., s.231-242.
Misztowty, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie..., op.cit., s. 370-376.
Pacunele, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie..., op.cit., s. 248-254.
Roszcze, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie..., op.cit., s.358-370.
Urniaże, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie..., op.cit., s.337-345.
Uszpurwie, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie..., op.cit., s. 254-264;
Wilki, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie..., op.cit., s. 264-278.
Wodokty, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie..., op.cit., s. 242-245.
Wołujcie, [w:] Język polski na Kowieńszczyźnie..., op.cit., s. 345-358.
H. Karaś (wybór i oprac.), Gramatyka języka staro-cerkiewno-słowiańskiego, Wydawnictwa Wydziału Polonistyki, wyd. III, Warszawa 2001 (skrypt).
Karaś H., A. Polakiewicz, Podróże dalekie i bliskie. Podręcznik do kształcenia literackiego i językowego dla klasy VIII, Leidykla „Šviesa”, wyd. II, Kaunas 2001, ss. 421 (podręcznik dla szkół polskich na Litwie).
[Rec. J. Chojak:; „Poradnik Językowy” 2001, z. 2, s. 59-64].
H. Karaś, Zeszyt ćwiczeń nr 1 dla klasy VIII, Leidykla „Šviesa”, wyd. III, Kaunas 2001 (dla szkół polskich na Litwie).
H. Karaś, Zeszyt ćwiczeń nr 2 dla klasy VIII, Leidykla „Šviesa”, wyd. III, Kaunas 2001 (dla szkół polskich na Litwie).

2002
Gwary polskie na Kowieńszczyźnie, Wydawnictwo „Aušra”, Warszawa-Puńsk 2002, ss. 425.
H. Karaś, X.D.K.P.S. gramatikos lenkų kalbos ypatybes, [w:]X.D.K.P.S. lietuvių kalbos gramatika: XIX amžiaus pradžia, red. G. Subačius, Mokslo ir enciklopediju leidybos institutas, Vilnius 2002, s. 50-87.
Wahania w repartycji formantów przysłówkowych -e, -o w języku uczniów szkół polskich na Litwie, „Prace Filologiczne” XLVII, 2002, s. 161-169.
H. Karaś, E. Wierzbicka-Piotrowska, Retoryka. Podręcznik dla liceum ogólnokształcącego, liceum profilowanego i technikum, Wydawnictwo MAC, Kielce 2002, ss. 176.
H. Karaś, Wędrówki językowe. Podręcznikdo kształcenia językowego dla klasy I gimnazjum, Goleszów 2003, Wydawnictwo „Innowacje-Publisher”, ss. 216.
Stanisław Dubisz – w trzydziestolecie pracy naukowej i dydaktycznej, [w:] St. Dubisz, Język – historia – kultura, Warszawa 2002, s. 259-270
Stanisław Dubisz – w trzydziestolecie pracy naukowej i dydaktycznej, „Poradnik Językowy” 2002, z. 7, s. 4-14 ) (przedruk.

2003
Zmienność, wariantywność i wielokulturowość antroponimii południowej, Wileńszczyzny w XVIII-XIX w. „Prace Filologiczne” XLVIII, 2003, s. 259-280.
Legenda o świętym Aleksym, [w:] Teksty staropolskie. Analizy i interpretacje, pod red. W. Decyk-Zięby i St. Dubisza, Wydawnictwa UW, s. Warszawa 2003, s. 251-280.
H. Karaś, E. Wierzbicka-Piotrowska, Kultura języka. Podręcznik do kształcenia językowego dla liceum ogólnokształcącego, liceum profilowanego i technikum, kl. II, Wydawnictwo MAC Edukacja, Kielce 2003, ss. 171.
H. Karaś, Wędrówki językowe. Zeszyt ćwiczeń do kształcenia językowego dla klasy II gimnazjum, Goleszów 2003, Wydawnictwo „Innowacje-Publisher”, ss. 171.

2004
Zamiast Wstępu, [w:] Zamknięte w języku. Studia językoznawcze, Warszawa 2004, s. 5-6.
H. Karaś (red.), Zamknięte w języku. Studia językoznawcze, Warszawa 2004, ss. 190.
„..okrutnieś mi do serca przypadła” – O pewnym wyrazie modnym w „Potopie” Sienkiewicza, [w:] Zamknięte w języku, Warszawa 2004, s. 49-57.
O polszczyźnie wokół Jeziorosów na Litwie, [w:] „Studia nad polszczyzną kresową” pod red. J. Riegera, t. XI, Warszawa 2004, s. 35-72.
Archaizmy jako wykładniki stylizacji w „Potopie” Henryka Sienkiewicza, „Poradnik Językowy” 2004, z. 9, s. 19-37.
O języku "Dzienników" Antanasa Baranauskasa, "Archivum Lithuanicum" 2004, 6, Vilnius, s. 177-198.
H. Karaś, Wędrówki językowe. Podręcznikdo kształcenia językowego dla klasy III gimnazjum, Goleszów 2004, Wydawnictwo „Innowacje-Publisher”, ss. 152.

2005
Współredakcja książki Język polski. Kompendium, Warszawa 2005, ss. 934.
H. Karaś, E. Wierzbicka-Piotrowska, Praktyczna stylistyka. Podręcznik do kształcenia językowego dla liceum ogólnokształcącego, liceum profilowanego i technikum, kl. II, Wydawnictwo MAC Edukacja, Kielce 2005.
H. Karaś, E. Wierzbicka, Kodeks dobrego mówcy, [w:] Dzwonek na lekcje polskiego. Nowe treści, tendencje i metody w dydaktyce języka polskiego. Materiały Międzynarodowej Konferencji Naukowo-Metodycznej, Wilno 21-22 października 2004 r., pod red. I. Masojć i R. Naruńca, Vilnius 2005, s. 223-239.

2006
H. Karaś (red.) Czynić słowami. Studia ofiarowane Krystynie Długosz-Kurczabowej, Warszawa 2006, ss. 399.
N. Birgiel, H. Karaś, Badania na pograniczu polsko-litewskim, [w:] Czynić słowami. Studia ofiarowane Krystynie Długosz-Kurczabowej, pod red. H. Karaś, Warszawa 2006, s. 61-73.
O Krystynie Długosz-Kurczabowej słów kilkoro, [w:] Czynić słowami. Studia ofiarowane Krystynie Długosz-Kurczabowej, pod red. H. Karaś, Warszawa 2006, s. 9-15.
H. Karaś, E. Wierzbicka-Piotrowska, Pięć minut przed egzaminem pisemnym z podręcznikiem „Wśród znaków kultury – Stylistyka”, Warszawa 2006, ss. 40.
H. Karaś, E. Wierzbicka-Piotrowska, Retoryka i erystyka na lekcjach języka polskiego, [w] Kompetencje nauczyciela polonisty we współczesnej szkole, red. E. Bańkowska i A. Mikołajczuk, Warszawa 2006, s. 185-194.
J. Garczyńska, H. Karaś, O projekcie multimedialnego przewodnika Gwary polskie. Język – historia – kultura, PF LI, 2006, s. 163-170.
H. Karaś, I. Winiarska-Górska, Wstęp do językoznawstwa diachronicznego - propozycja zajęć na polonistycznych studiach licencjackich, RKJ ŁTN 2006 (LI), s. 127-135.

2007
Rusycyzmy słownikowe w polszczyźnie ogólnej – historia i współczesność, „Poradnik Językowy” 2007, z. 5, s. 25-43.
Rosyjskie zapożyczenia formalnosemantyczne w Uniwersalnym słowniku języka polskiego pod redakcją Stanisława Dubisza„ Prace Filologiczne” 2007, LIII, s. 281-292.
Profesorowi Stanisławowi Dubiszowi z okazji 35-lecia pracy naukowej i dydaktycznej, „Prace Filologiczne” 2007, LIII, s. 17-18.
Sytuacja języka polskiego na Litwie dziś, [w:] Język polski jako narzędzie komunikacji we współczesnym świecie, red. Jan Mazur, Małgorzata Rzeszutko-Iwan, Lublin 2007, s. 207-224.
O zakresie, sposobach opracowania i strukturze multimedialnego przewodnika po gwarach polskich, [w:] Gwary dziś. 4. Konteksty dialektologii, pod red. J. Sierociuka, Poznań 2007, s. 255-262.
Kultura języka w dawnej Polsce, [w:] Aктуальныя праблемы паланiстыкi, red. S. Ważnik. A. Kożynowa, Mińsk 2007, s. 5-32.

2008
Z dziejów kontaktów językowych polsko-rosyjskich. Rusycyzmy w języku polskim, [w:] Wielojęzyczność. Kontakty językowe w rozwoju kultur słowiańskich, pod red. S. Dubisza, I. Stąpor, Pułtusk 2008, s. 297-349.
Język polski na Litwie – stan współczesny, perspektywy, zagrożenia, [w:] Współczesna polszczyzna– stan współczesny, perspektywy, zagrożenia, pod red. Z. Cygal-Krupy, Tarnów 2008, s. 47-57.
Zmiany sytuacji polszczyzny w wielojęzycznym regionie kowieńskim na Litwie w XX wieku, „Poradnik Językowy” 2008, z. 7, s. 38-48.
H. Karaś, L. Kutysz, Czynić słowami. Podręcznik do kształcenia językowego dla klasy 8, Kaunas 2008 (podręcznik dla szkół polskich na Litwie).
Redakcja nauk. Gwary polskie. Przewodnik multimedialny, http://www.gwarypolskie.uw.edu.pl(ogólnodostępny styczeń 2009), dalej skrót: GPPM.
Leksykon pojęć i terminów dialektologicznych, kmpis, ss. 132, [w:] „Gwary polskie. Przewodnik multimedialny, pod red. H. Karaś, [w:] http://www.gwarypolskie.uw.edu.pl, wersja poprawiona (zob. niżej DPKI 2010)
Podstawy dialektologii, kmpis, ss. 38, [w:] „Gwary polskie. Przewodnik multimedialny, pod red. H. Karaś, [w:] http://www.gwarypolskie.uw.edu.pl, wersja rozszerzona (zob. niżej – DPKI 2010),
Sądecczyzna, [w:] GPPM 2008[w tym: Geografia regionu, Region dziś, Wieś dziś (Młynczyska, Łososina Górna), Charakterystyka gwary – wersja podstawowa, opracowanie tekstów gwarowych, Kultura ludowa], razem: 22 ss., wersja poprawiona: DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=sadecczyzna
Ziemia biecka, [w:] GPPM 2008, [w tym: Geografia regionu, Region dziś, Wieś dziś (Bugaj, Sitnica, Olszyny), Historia regionu, Dzieje badanych wsi, Charakterystyka gwary – wersja podstawowa, opracowanie tekstów gwarowych, Kultura ludowa], razem: 35 ss., wersja poprawiona i uzupełniona (dodany: słowniczek wyrazów gwarowych, Łużna: teksty gwarowe): DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=ziemia-biecka
Żywiecczyzna, [w:] GPPM 2008(w tym: Geografia regionu, Charakterystyka gwary – wersja podstawowa, opracowanie tekstów gwarowych], razem: 16 ss., wersja poprawiona: DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=zywiecczyzna
Spisz, [w:] GPPM 2008[w tym: Geografia regionu, Region dziś, Wieś dziś (Jurgów, Niedzica), Historia regionu, Dzieje badanych wsi, Charakterystyka gwary – wersja podstawowa, opracowanie tekstów gwarowych], razem: 26 ss., wersja poprawiona: DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=spisz
Suwalszczyzna,[w:] GPPM 2008[w tym: Geografia regionu, Region dziś, Wieś dziś (Jegliniec, Potasznia), Historia regionu, Dzieje badanych wsi, Charakterystyka gwary – wersja podstawowa, opracowanie tekstów gwarowych], razem: 30 ss., wersja poprawiona i uzupełniona (Pomiany: Wieś dziś, Dzieje wsi, Teksty gwarowe): DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=suwalszczyzna
Kociewie, [w:] GPPM 2008[w tym: Geografia regionu, Wieś dziś (Miłobądz, Mirotki), Charakterystyka gwary – wersja podstawowa, opracowanie tekstów gwarowych], razem: 18 ss., wersja poprawiona: DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=kociewie
Bory Tucholskie, [w:] GPPM 2008[w tym: Geografia regionu, Wieś dziś (Bysław, Cekcyn, Klonowo), Charakterystyka gwary – wersja podstawowa, opracowanie tekstów gwarowych], razem: 20 ss., wersja poprawiona: DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=bory-tucholskie
Kurpie, [w:] GPPM 2008[w tym: Geografia regionu, Wieś dziś (Charcibałda, Dylewo, Kadzidło), Dzieje badanych wsi, Charakterystyka gwary – wersja podstawowa, opracowanie tekstów gwarowych], razem: 22 ss., wersja poprawiona: DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=kurpie
Łowickie, [w:] GPPM 2008[w tym: Geografia regionu, Wieś dziś (Piaski, Zabostów), Dzieje badanych wsi, Charakterystyka gwary – wersja podstawowa, opracowanie tekstów gwarowych], razem: 20 ss., wersja poprawiona: DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=lowickie
Krajna[w:] GPPM 2008[w tym: Geografia regionu, Teksty gwarowe: Kleszczyna), razem: 20 ss., wersja poprawiona: DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=krajna
Ziemia chełmińsko-dobrzyńska[w:] GPPM 2008[w tym: Geografia regionu, Dzieje wsi Czumsk Mały, Dzieje wsi Kucborek; Wieś dziś Czumsk Mały, Wieś dziś Kucborek, Gwara regionu: Charakterystyka gwary; Teksty gwarowe: Czumsk Mały, Kucborek; Literatura, razem: 24 ss., wersja poprawiona: DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=ziemia-chelminsko-dobrzynska
Mazowsze dalsze(Dzieje wsi Borucza, Dzieje wsi Niećkowo, Wieś dziś Niećkowo, Teksty gwarowe: Niećkowo), [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=mazowsze-dalsze
Wprowadzenie: [w:] GPPM 2008, [w:] http://www.gwarypolskie.uw.edu.pl/index.php?option=com_content&task=category&sectionid=1&id=42&Itemid=52; wersja zmieniona: DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=wprowadzenie
Dialekt małopolski (wersja poprawiona: [w:] Dialektologia polska. Kompendium internetowe, pod red. H. Karaś, http://www.dialektologia.uw.edu.pl, wersja pierwotna: [w:] „Gwary polskie. Przewodnik multimedialny, pod red. H. Karaś, [w:] http://www.gwarypolskie.uw.edu.pl, łącznie kmpis, ss. 27):
Zasięg terytorialny i podziały dialektu, w: http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=dialekt-malopolski-zasieg
Charakterystyka dialektu, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=dialekt-malopolski-charakterystyka
Dialekt małopolski wczoraj i dziś, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=dialekt-malopolski-wczoraj-i-dzis
Dialekt wielkopolski (wersja poprawiona: DPKI 2010, wersja podstawowa: GPPM; łącznie kmpis, ss. 20):
Zasięg terytorialny i podziały dialektu, w: http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=zasieg-terytorialny-i-podzialy-dialektu
Charakterystyka dialektu, w: http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=charakterystyka-dialektu
Nowe dialekty mieszane,kmpis, ss. 10, [w:] „Gwary polskie. Przewodnik multimedialny, pod red. H. Karaś, [w:] http://www.gwarypolskie.uw.edu.pl (2008),; wersja poprawiona: [w:] Dialektologia polska. Kompendium internetowe, pod red. H. Karaś, http://www.dialektologia.uw.edu.pl, 2010

2009
H. Karaś, Perspektywy badań w zakresie historii języka polskiego i dialektologii w Wilnie, [w:] Europejskość ojczyzn. Litewsko-polskie związki literackie, kulturowe i językowe, pod red. M. Dawlewicza. Wydawnictwo Uniwersytetu Wileńskiego 2009, s. 266-282.
H. Karaś, Polszczyzna okolic Jeziorosów jako wariant terytorialny języka polskiego na Litwie, w: Polszczyzna za granicą jako język mniejszości i języki mniejszościowe w Polsce, t. 1, red. E. Dzięgiel, A. Zielińska, Warszawa 2009, s. 25-46
H. Karaś, Polszczyzna w warunkach wielojęzyczności. Wybrane zagadnienia współczesnej sytuacji języka polskiego na Litwie, w: Zielonogórskie Seminaria Językoznacze 2006-2007, red. M. Hawrysz, Zielona Góra 2009, s. 103-134.
H. Karaś, Charakterystyka wyrazu szlachta w gwarach polskich na Litwie, w: W kręgu języka, red. M. Skarżyński i M. Szpiczakowska, Kraków 2009, s. 69-80.
H. Karaś, Kresowe cechy fonetyczne w polszczyźnie standardowej uczniów polskich szkół średnich na Litwie, „LingVaria” IV, nr. 2 (8), s. 83-93.
„GWARY POLSKIE. Przewodnik multimedialny” – wersja poszerzona i uzupełniona z dnia 30 listopada 2009 r. (www.gwarypolskie.uw.edu.pl). Zob. wyżej.

2010
H. Karaś, Badania nad językiem pisarzy w okresie powojennym na polonistyce warszawskiej, [w:] Zabawy pożyteczne prozą, red. Ewa Bem-Wiśniewska, Wydawnictwo Wydziału Polonistyki UW, Warszawa 2010, s. 28-53.
H. Karaś, Polskie słowniki gwarowe – dzieje, typologia, metody opracowania, „Poradnik Językowy”, 2010, z. 4, s. 72-104.
H. Karaś, Informacja gramatyczna w polskich słownikach gwarowych (na przykładzie rzeczowników i czasowników), „Prace Filologiczne” LVIII, 2010, s. 144-168.
H. Karaś, Zmiany w wymowie samogłosek nosowych w gwarze podegrodzkiej, [w:] Polszczyzna Mazowsza i Podlasia. Tom XIV,red. Dorota Czyż i Małgorzata Frąckiewicz, Łomżyńskie Towarzystwo Naukowe im. Wagów, Łomża 2010, s. 139-148 .
H. Karaś, Osobliwości trybu przypuszczającego w polszczyźnie standardowej uczniów szkół polskich na Litwie, [w:] Słowa - kładki, na których spotykają się ludzie różnych światów, red. Iwona Burkacka, Radosław Pawelec, Dorota Zdunkiewicz-Jedynak, Wydawnictwo Wydziału Polonistyki, Warszawa 2010, s. 299-314.
H. Karaś, Cmentarze na Litwie jako znak wielokulturowego dziedzictwa Wielkiego Księstwa Litewskiego, [w:] Językowe i kulturowe dziedzictwo Wielkiego Księstwa Litewskiego, pod red. J. Mędelskiej i Z. Sawaniewskiej-Mochowej, Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz 2010, s. 59-74.
Redakcja naukowa i wspólautorstwo: Dialektologia polska. Kompendium internetowe, w: www.dialektologia.uw.edu.pl (ogólnodostępny 2010), (dalej skrót: DPKI).
Wersja rozszerzona Podstaw dialektologii [w:] DPKI 2010 (zob. wyżej)
Gwary łowickie jako gwary pogranicza mazowiecko-małopolsko-wielkopolskiego, [w:] Dialektologia polska. Kompendium internetowe, pod red. H. Karaś, DPKI 2010: http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=lowickie&l4=lowickie-gwara-regionu-mwr
Gwary suwalskie na tle gwar Mazowsza i Kresów północno-wschodnich, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=suwalszczyzna&l4=suwalszczyzna-gwara-regionu-mwr
Stan gwar kociewskich dziś,[w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=kociewie&l4=kociewie-gwara-regionu-mwr
Gwara Borów Tucholskich – granice, stan badań, charakterystyka, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=bory-tucholskie&l4=bory-tucholskie-gwara-regionu-mwr
Gwara podegrodzka po półwieczu od badań Eugeniusza Pawłowskiego,[w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=sadecczyzna&l4=sadecczyzna-gwara-mwr
Charakterystyka gwar Żywiecczyzny, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=zywiecczyzna&l4=zywiecczyzna-gwara-mwr
Gwara okolic Biecza na Podkarpaciu, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=ziemia-biecka&l4=&l4=ziemia-biecka-gwara-mwr
Gwary chełmińsko-dobrzyńskie dziś, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=ziemia-chelminsko-dobrzynska&l4=zcd-gwara-regionu-mwr
Gwara kurpiowska – historia i współczesność, [w:] DPKI 2010: http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=kurpie&l4=kurpie-gwara-regionu-mwr
Charakterystyka gwar spiskich, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=spisz&l4=spisz-gwara-mwr
Gwary krajniackie dawniej i dziś, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=krajna&l4=krajna-gwara-regionu-mwr
Gwara lasowska – obszar, cechy, zróżnicowanie, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=lasowiacy&l4=lasowiacy-gwara-regionu-mwr
Słowniki gwary podhalańskiej, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=podhale&l4=podhale-slowniki
Śląskie słowniki gwarowe (Słowniki gwar Śląska środkowego, północnego, południowego), [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-slaski&l3=slask-srodkowy&l4=slask-srodkowy-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-slaski&l3=slask-polnocny&l4=slask-polnocny-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-slaski&l3=slask-poludniowy&l4=slask-poludniowy-slowniki
Mazowieckie słowniki gwarowe (Mazowsze bliższe, dalsze, Kurpie, Łowickie), [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=mazowsze-blizsze&l4=mazowsze-blizsze-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=mazowsze-dalsze&l4=mazowsze-dalsze-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=kurpie&l4=kurpie-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=lowickie&l4=lowickie-slowniki
Słowniki gwar Lubelszczyzny, Podlasia, Suwalszczyzny, [w:] DPKI 2010,
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=lubelszczyzna-zachodnia&l4=lubelszczyzna-zach-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=podlasie&l4=podlasie-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=suwalszczyzna&l4=suwalszczyzna-slowniki
Słowniki gwar Warmii, Mazur, Ostródzkiego i Lubawskiego, [w:] DPKI 2010,
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=warmia&l4=warmia-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=mazury&l4=mazury-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=ostrodzkie&l4=ostrodzkie-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-mazowiecki&l3=lubawskie&l4=lubawskie-slowniki
Wielkopolskie słowniki gwarowe (Wielkopolska północna, środkowa, południowa, wschodnia, zachodnia), [w:] DPKI 2010
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=wielkopolska-polnocna&l4=wielkopolska-pn-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=wielkopolska-srodkowa&l4=wielkopolska-srod-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=wielkopolska-poludniowa&l4=wielkopolska-pld-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=wielkopolska-wschodnia&l4=wielkopolska-wsch-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=wielkopolska-zachodnia&l4=wielkopolska-zach-slowniki
Słowniki gwary krajniackiej, kociewskiej, borowiackiej (Borów Tucholskich), [w:] DPKI 2010,
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=krajna&l4=krajna-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=kociewie&l4=kociewie-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=bory-tucholskie&l4=bory-tucholskie-slowniki
Słowniki gwar kujawskich, ziemi chełmińsko-dobrzyńskiej, [w:] DPKI 2010,
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=kujawy&l4=kujawy-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-wielkopolski&l3=ziemia-chelminsko-dobrzynska&l4=zcd-slowniki
Słowniki gwar Przemyskiego i Pogranicza wschodniego młodszego (część południowa), dawnej ziemi bieckiej (Pogórza wschodniego), Sądecczyzny i środkowo-zachodniego Pogórza, [w:] DPKI 2010,
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=przemyskie&l4=przemyskie-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=ziemia-biecka&l4=ziemia-biecka-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=sadecczyzna&l4=sadecczyzna-slowniki
Słowniki gwar Orawy, Spisza i Żywiecczyzny, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=orawa&l4=orawa-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=spisz&l4=spisz-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=zywiecczyzna&l4=zywiecczyzna-slowniki
Słowniki gwar Krakowskiego i Krakowiaków wschodnich, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=krakowskie&l4=krakowskie-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=krakowiacy-wschodni&l4=krakowiacy-wsch-slowniki
Słowniki gwar Kielecczyzny igwary lasowskiej, [w:] DPKI 2010, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=kieleckie&l4=kieleckie-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=lasowiacy&l4=lasowiacy-slowniki
Słowniki gwar sieradzkich, łęczyckich i Pogranicza Mazowsza, [w:] DPKI 2010,
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=sieradzkie&l4=sieradzkie-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=leczyckie&l4=leczyckie-slowniki
http://www.dialektologia.uw.edu.pl/index.php?l1=opis-dialektow&l2=dialekt-malopolski&l3=pogranicze-mazowsza&l4=pogranicze-maz-slowniki
Z badań nad gwarami Suwalszczyzny – regionu różnorodności językowej, „Wyższa Szkoła Suwalsko-Mazurska. Zeszyty Naukowe”, nr 21/22, 2010.

2011
Polska leksykografia gwarowa, Warszawa 2011.
Rzecz o polskich gwarowych ba, „Prace Filologiczne” 2011, t. LX, s. 131-144.
O projekcie „Słownika poprawnej polszczyzny” dla szkół polskich na Litwie, [w]: Polskie dźwięki, polskie słowa, polska gramatyka (system – teksty – norma – kodyfikacja), pod red. D. Zdunkiewicz-Jedynak i B. Pędzich, Warszawa 2011, s. 531-542.
Red. nauk. (z B. Falińską): „Studia Gwaroznawcze”, t. 1. Pogranicze w języku i kulturze, Łomża 2011.
H. Karaś, Gwara kurpiowska dawniej i dziś, [w:] „Studia Gwaroznawcze”, t. 1. Pogranicze w języku i kulturze, pod red. B. Falińskiej i H. Karaś, Łomża 2011, s. 109-137.
H. Karaś, Uwagi o polskich inskrypcjach nagrobnych na Litwie, [w:] Nekropolie jako znak kultury pogranicza polsko-wschodniosłowiańskiego, pod red. F. Czyżewskiego, A. Dudek-Szumigaj i L. Frolak, Lublin 2011, s. 93-105.
H. Karaś, M. Kresa: Przeszłość i teraźniejszość gwar Krakowiaków wschodnich [w:] Dialekty i gwary polskie. Kompendium internetowe, pod red. H. Karaś, [w:] http://www.dialektologia.uw.edu.pl

2012
 

Dziewiętnastowieczne słowniczki gwarowe jako przedmiot badań językoznawczych, „Poradnik Językowy”, 2012, z. 1, s. 55-64.
O potrzebie badań nad życiem naukowym przełomu XIX i XX w. Jan Karłowicz jako animator ówczesnego ruchu umysłowego, „Poradnik Językowy” 2012, z. 5, s. 6-20.
O projekcie bazy dźwiękowej polskich tekstów gwarowych "Nowy Kolberg", [w:] „Gwary dziś. 6. Aktualne problemy dialektologii słowiańskiej”, red. J. Sierociuk, Poznań 2012, s. 179-190
Karaś H., Kresa M., Krawczyk-Wieczorek A., Towards a Corpus of Polish Dialect Texts, „Prace Filologiczne” 2012, LXIII, s. 129-145.
Perspektywy polskiej dialektologii, „Poradnik Językowy” 2012, z. 8, s. 15-28.
Sytuacja języka polskiego w okolicach Wiłkomierza na Litwie, [w:] Język polski dawnych Kresów Wschodnich, t. 5, pod red. K. Czarneckiej, D. Kowalskiej, Warszawa 2012, s. 103-114.
O popularyzacji badań nad zróżnicowaniem gwarowym polszczyzny w Internecie, [w:] I Ogólnopolska Konferencja Naukowa z okazji Światowego Dnia Języka Ojczystego, Zduńska Wola, 18-19 lutego 2011. Biuletyn pokonferencyjny, Zduńska Wola 2012, s. 17-26.